Archive for the ‘Politika’ Category


Deikaztelu eta Itsaso arteko 400.000 volteko zirkuitu bikoitzeko argindar linearen proiektua bertan behera uzteko eskatu zion Gipuzkoako Foru Aldundiak, atzo, Espainiako Gobernuari. “Makroproiektu” horrek “gabezia eta hutsune nabarmenak” dituela ohartarazi du Foru Aldundiak: “Sustatzaileek ez dute haren beharra justifikatu; ingurumen azterketa ez da behar bezala egin, nahiz eta ingurumenean eta babestutako eremuetan eta espezien artean izugarrizko eragina izango lukeen; herritarren artean kontrako jarrera garbia eragin du, eta araudia bera ere ez luke beteko”. Beraz, baimenik ez emateko eta bertan behera uzteko eskatu du Iñaki Errazkin Ingurumeneko eta Lurralde Antolaketako diputatuak.

Baimena emanez gero, araudia ez litzatekeela beteko gogorarazi dio, gainera, Espainiako Gobernuari. Red Electrica Española enpresak sustatu nahi duen egitasmoa ez dago energia elektrikoaren gaur egungo garraio sarearen estatu plangintzan. 2014-2022 eperako beste plangintza bat prestatzen ari dira, baina indarrean dagoenean ez dago txertatuta linea berri hori. Bestetik, gaur egun linea berririk egiteko baimen gehiago ezin dela eman gogorarazi du Diputazioak, 13/2012 Errege Lege Dekretuak aipatuz. Energia elektrikoa garraiatzeko sarearen plangintza berririk onartu arte, ezingo da Estatuko Administrazio Orokorraren eskumenekoak diren garraio-instalazioetarako administrazio baimen gehiagorik eman. “Beraz, Deikaztelu eta Ezkio-Itsaso eta Castejon-Muruarte arteko lineen proiektua gaur egungo plangintzan ez dagoenez, eta ezin denez baimen gehiagorik eman, plangintza berririk sortu ezean, administrazio eskudunek bertan behera utzi beharko lukete proiektua. Bestela, ez litzateke araudia beteko”, adierazi du Foru Aldundiko Ingurumen eta Lurralde Antolaketako Departamentuak.

Gipuzkoako Foru Aldundiak hainbat helegite aurkeztu dizkio tentsio altuko linea proiektuaz egindako ingurumen txostenari. Nagusia, esandakoa. Horrez gain, proiektuari buruz aurkeztu den informazioa ez dela aski iritzi dio, “ezarri nahi diren instalazio horien benetako premia objektiboa justifikatzeko. Oinarrizko eta funtsezko gabezia horrek behartu beharko luke benetan eta seriotasunez hausnartzera proiektua aurrera eramatea komeni den ala ez. Are gehiago, Foru Aldundiak azaldu duenez, energia elektrikoaren eskari gordina nabarmen gutxitu da Estatu mailan azken sei urteetan, eta aurrerantzean ere joera bera izatea espero da. Horregatik, eskariaren jaitsierari buruzko datuek adierazten dute ez dagoela elektrizitatea sortzeko eta garraiatzeko instalazio berririk egin beharrik, eta jasangarritasunaren ikuspegitik egin beharko litzatekeena energia aurreztea eta eraginkortasuna bultzatzea dela”.

Ildo horretatik, proiektuan ez dago daturik linearen beharra justifikatuko luketen energia planta berriez, ezta Estatuko gaur egungo lineen balizko saturazioaz ere. Ingurumen eragina ere ez da behar bezala baloratu, Aldundiak dioenez. “Ez dezagun ahaztu, esaterako, tentsio altuko lineak Natura 2000 Sarean babestutako hainbat eremutan izango lukeela eragin zuzena, eta hainbat espezierentzat —hegaztiak, batik bat— kaltegarria izan daitekeela”. Proiektuak herritarren artean kezka eta aurkako jarrera eragin duela ere gogorarazi du Aldundiak.

Garoña-Itsaso linearen Ardantza gaineko dorrea. Linea honetatik garraiatuko lukete, azken kilometroetan, 400.000 volteko korrontea, Aranburu eta Katarain baserrien bitartean lotuta./AMM

Garoña-Itsaso linearen Ardantza gaineko dorrea. Linea honetatik garraiatuko lukete, azken kilometroetan, 400.000 volteko korrontea, Aranburu eta Katarain baserrien bitartean lotuta./AMM


Gabiriako Udalak 2013-2016 urteen arterako ekonomia eta finantza plana landu behar izan du, Espainiako Gobernuak berriki indarrean jarritako lege batek hala eskatuta. Inbertsioen atalean udalek gaur egun ezin dute aurreko ekitaldiko kopurua baino %1 baino gehiago bideratu, aurrekontuetan. Portzentaje hori gainditzen bada, Espainiako Gobernuak gainbegiratu beharra dauka udalaren ekonomia egoera. Horretarako,  hiru urteko plan ekonomiko-finantzarioa eskatzen diete udalei, alkateak azaldu duenez, gastua ordain dezakeela eta udalak solbentzia baduela frogatzeko.

2012ko udal aurrekontuetan inbertsioetarako ez zen diru sailik izendatu, 0 euro ziren. Aurten, berriz, kale argiteria sistema aldatzeko proiektua abiarazi du udalak, 81.184,51 euroko aurrekontuarekin (BEZa barne). Hala, legeak aurreikusitakoa baino inbertsio-gastu hazkunde handiagoa duenez, hiru urteko plana aurkeztu du udalak.

Udalbatzak ekainaren 17ko osoko bilkuran onartu zuen 2013-2016 epeko plan ekonomiko-finantzarioa. Espainiako Gobernuak ere oniritzia eman diola esan du alkateak, eta, beraz, aurtengorako aurreikusitako inbertsioa egin ahalko dela.

2013-2016 plan ekonomikoaren jendaurreko erakusketaren iragarkia GAO 2013-7-4


Gabiria zeharka zezakeen Ezkio-Itsaso-Altsasu AHTren trenbidea (Euskal Y eta Nafarroako Korridorearen arteko lotura) ez dela eraikiko esan zuen, ostiralean, Nafarroako Gobernuaren Sustapen sailburu Luis Zarralukik. Nafarroako Parlamentuko batzorde batean jakinarazi du hori, zailtasun ekonomikoengatik, Espainiako Gobernuak beste bide bat hobetsi duela gaineratuz: Nafarroak lotura gaur egungo trenbidetik egingo du, Gasteizera, hirugarren bidea erantsita. Nafarroan, gainera, Korridorea Iruñea-Castejon zatira soilik mugatuko da; ez dute Sakana aldera luzatuko.

Eusko Jaurlaritzaren eta Nafarroako Gobernuaren asmoa, printzipioz, bi trenbideak Ezkio-Itsasoko geltokian batzea zen, Santa Luzia ibarrean. Espainiako Gobernuarekin hiru aldeko mahaia eratu zuten, lotunea aztertzeko. Hiru aukera zituzten lotura gauzatzeko, baina indar handiena Etxegarateko arrotik sartzea zen, Aizkorri-Aratz eta Enirio-Aralar parke naturalen tartetik, Santa Luziara trenbidea luzatzeko. Bidean Gabiriako lurrak hartuko zituzkeen.


Deikaztelu-Itsaso goi tentsioko linea proiektua geratzea eskatzeko agiria sinatu dute 170 alkatek, tartean Gabiriakoak. Altsasun egin zuten batzarra, larunbatean, proiektuak eragin diezaiekeen 216 udal eta kontzejutako ordezkariek. Mutiloako alkate Iñaki Ugaldek esan duenez, “herritarrak aurka egon arren, Red Eléctrica de Españak proiektua gauzatzeko izapideekin jarraitzen du. Urgentziaz egin nahi du, gainera”. Espainiako Gobernuak elektrizitatearen sektorerako datozen urteetarako dituen egitasmoak argitu arte, gutxienez, bertan behera uzteko eskatu dute.

Goi tentsioko linearen aurkako plataformako bozeramaile Alberto Friasek gogorarazi du 2008an egindako energia aurreikuspenak kontuan hartuta erabaki zela proiektua egitea. “Ekonomia %3 haztea aurreikusten zen orduan. Argi dago aurreikuspen erabat okerra zela. Errealitatea oso bestelakoa da”. Espainiako Gobernuak eta enpresak berak egindako txostenak aldaketa hori onartzen dutela gogorarazi du Friasek. “Espainiako Gobernuak lege dekretu bat kaleratu zuen, beste plangintza bat egiteko aginduz eta plangintza horrek egoera ekonomikoa kontuan hartu behar zuela gogoratuz”.


Herenegun omenaldia egin zioten Ormaiztegin ikurrinari. Hango udaletxeko balkoian ere Espainiako bandera jarri behar izan dute, Espainiako Gobernuaren Gipuzkoako Ordezkaritzak hartara behartuta, gure herrian bezalaxe (azaroan jarri zuten). Erabakiari aurkakotasuna adierazteko, eta bertako bandera ikurrina dela erakusteko, udaletxe aurrean, plazan, masta handi batean ikurrina zabal bat jaso zuten ormaiztegiarrek. Bi emakume adineko gonbidatu zituzten horretarako, horietako bat jaiotzez gabiriarra den Joxepa Galparsoro Legorburu. Bestea, Ormaiztegiko Telleri Zar baserriko (Karterone) Kontxa Intsausti zen. Beñat Hach Embarekek aurkeztu zuen omenaldia, Rosa Urkia alkatearekin batera.

Ormaiztegiko omenaldia. Joxepa Galparsoro, Kontxa Intsaustiri besotik helduta./Asier Zaldua—HItza

Ormaiztegiko omenaldia. Joxepa Galparsoro, Kontxa Intsaustiri besotik helduta./Asier Zaldua—HItza

Joxepa Galparsoro Altolagirre Azpikoa baserrian jaio zen, Gabirian, 1921ean. Aita etxe hartakoa zuen, eta ama Azkartza baserrikoa. Hamar urte zituelaOrmaiztegira aldatu zen familia osoa —alaba bakarra izan zen—. Mendizabal Azpikoa baserria erosi zuten, eta hara joan ziren bizi izatera. Hantxe bizi da orain ere.

Ikurrina ohore handiz jaso zuten bi emakumeek. Gerra garaia ezagututakoak dira. Joxeparen senarra, Pako Baztarrika, gudari ibili zen 1936ko gerran. Kontxa Intsaustik (Ormaiztegi, 1919), oraindik esperientzia gordinagoa izan zuen gerran. Familia osoa Ormaiztegik kanpora joan beharrean izan zen. Herriko familia bakarra izan zen Intsaustitarrena herria uzten. Kontxa bera Frantzian egon zen exiliatuta, eta gainontzeko familiakide guztiak kartzelan, anaia bat heriotzera kondenatuta ere bai. Gerrako bizipenak Ahotsak proiektuko bideo batean kontatuak ditu Kontxak.

 


Gabirian, Mutiloan eta Zerainen goi tentsioko lineei buruzko herri galdeketa edo kontsulta egingo da, ekainaren 16an. Aurreko ostiralean herri batzarrean aurkeztutako ideia gaur goizean jakinarazi dute hiru herrietako eta Autopista Elektrikorik Ez plataformako ordezkariek, Donostiako Koldo Mitxelena Kulturunean.

Denera hiru herrietako 19 lagun —horietatik bost gabiriarrak— agertu dira gaur prentsaurrekoan, bost eserita eta atzean zutik beste hamalau. “Pauso bat aurrera emateko garaia” dela azaldu dute, Red Eléctrica de España SAk Itsaso eta Deikaztelu artean 400.000 volteko goi tentsioko linearen tramitazioarekin aurrera jarraitzea erabaki ondoren (apirilaren 8an REEko bi ordezkarik Gabiriako udaletxean aurkeztu zuten asmoa).

Gabiriako, Mutiloako eta Zeraingo bizilagunak, eta Autopista Elektrikorik Ez plataformako bozemailea, gaur, Donostiako KM Kulturunean./Asier Zaldua–Hitza

Gabiriako, Mutiloako eta Zeraingo bizilagunak, eta Autopista Elektrikorik Ez plataformako bozemailea, gaur, Donostiako KM Kulturunean./Asier Zaldua–Hitza

2011ko abuztuan iritsi zen, lehen aldiz, REEren Itsaso-Deikaztelu linearen proiektuaren informazioa udaletxera. Lehenago, urte bereko martxoan, Gueñestik Itsasora ezaugarri berbereko beste linea bat egiteko asmoa plazaratu zuen. Orduz geroztik, Bizkaiko hiru herrik biltzarra osatu zuten, egitasmoaren aurka; eta Nafarroako eta Gipuzkoako 216 udal eta kontzejutan mozioa onartu dute, aurkakotasuna adierazteko. 2012ko abenduaren 16an, iaz, Altsasuko Aldarrikapenaren bidez, hainbat arlotako 500 pertsona agertu ziren proiektuaren aurka.

“Erreleboa hartzeko garaia dela uste dugu, baita herriaren ahotsa entzunaraztekoa ere, jokoan gure osasuna, gure ingurumena, gure paisaia edota gure garapena bakarrik ez daudelako, hurrengo belaunaldiei utziko diegun etorkizuna ere bai”, esan du Asier Agirre gabiriarrak gaur goizean. Proiektu hori ez dela beharrezkoa gaineratu dute, “ez bada enpresa sustatzailearen eta multinazionalen etekinak, dagoeneko oparoak, ugaritzeko”.

Galdeketan parte hartzera animatu dituzte herritar guztiak, “zuzenean herritarren iritzia ezagutu dezagun eta erakundeei eskatzeko kontuan har dezaten galdeketaren emaitza”. Proiektuak eragindako beste herriei ere bilera irekiak egiteko deia egin diete, herri galdeketak egiteko aukera azter dezaten. “Eremuan prestigioa duten eta erreferente diren pertsonez osatutako jarraipen batzordea” eratuko da, prozesuaren “gardentasuna eta garbitasuna” erakusteko. Autopista Elektrikorik Ez plataformako Alberto Friasek hiru herrietako bizilagunek hartutako erabakia txalotu du: “Polita da. Gonbidapena egingo diegu beste herriei, herri batzarren bidez gauza bera egiteko”.

Goi tentsioko lineei buruz blog honetan ateratako albisteen bilduma, HEMEN.

Kontsulta deiak hedabide digitaletan izan duen oihartzuna, gaur:

  • Berria.info: “Goi tentsioko linearen inguruko herri galdeketak egingo dituzte. Ekainaren 16an, Gipuzkoako Gabiria, Mutiloa eta Zerain herrietan izango dira bozketak, herri batzarren ekimenez”.
  • Goierri.hitza.info: “Goi tentsioko linearen aurka herri galdeketa egingo dute hiru herritan”
  • Naiz.info: “Gabiria, Mutiloa y Zerain celebran el 16 de junio una consulta popular sobre la línea de alta tensión”
  • Europa Press: “Gabiria, Mutiloa y Zerain celebran el 16 de junio una consulta popular sobre la línea de alta tensión Itsaso-Dicastillo”.
  • Diario Vasco: “Vecinos de Gabiria, Mutiloa y Zerain convocan una consulta popular contra una línea de alta tensión”. Eta bideoa.

REE Red Eléctrica de España enpresak eta Gabiriako Udaleko arduradunek bilera egingo dute astelehenean, apirilak 8, Gabiriako udaletxean. Deikaztelu-Itsaso goi tentsioko argindar linearen proiektuaren inguruan azalpenak emateko eskatu zuen enpresak batzar hori, “lineak eragingo dien udalerrietan”. Udaletxean, 09:00etan hasiko da. Gabiriako Udalak bando bidez elkarretaratzea deitu du, astelehenean 08:45erako, Ostatu aurrean. Herritarrei joateko eskatu die, proiektuari errefusa adierazteko.